ArchivesAlethia4India

30 December : सुसज्जीत आणि सशक्त

Alethia4India
Alethia4India
30 December : सुसज्जीत आणि सशक्त
Loading
/

आतां ज्या शांतीच्या देवानें ‘सर्वकाळच्या कराराच्या रक्तानें मेंढरांचा’ महान् ‘मेंढपाळ’ आपला प्रभु येशू, ह्याला मेलेल्यांतून ‘वर आणिलें,’ तो देव आपल्या दृष्टीनें जें आवडतें तें आपणांमध्यें येशू ख्रिस्ताच्या द्वारें करो व तो आपल्या इच्छेप्रमाणें करण्यास तुम्हांला प्रत्येक चांगल्या कामांत सिद्ध करो; त्या येशू ख्रिस्ताला युगानुयुग गौरव असो. आमेन. (इब्री 13:20-21)

ख्रिस्तानें सार्वकालिक कराराचे रक्त सांडले. या यशस्वी मुक्तीद्वारे, त्यानें मृतातून स्वतःच्या पुनरुत्थानाचा आशीर्वाद प्राप्त केला. हे इंग्रजीपेक्षा ग्रीकमध्यें अधिक स्पष्ट आहे: “देवानें… सार्वकालिक कराराच्या रक्ताने . . प्रभु येशूला मरणातून पुन्हा वर आणले.” हा येशू – कराराच्या रक्ताने उठविल्या गेला – आता तो आपला जिवंत प्रभु आणि मेंढपाळ आहे.

आणि या सर्व गोष्टींमुळें, देव दोन गोष्टी करतोः

1. तो आपल्याला सर्व चांगल्या गोष्टींनी सुसज्जीत करतो जेणेंकरून आपण त्याची इच्छा पूर्ण करावी, आणि

2. जे देवाच्या दृष्टीत आनंददायी आहे असे कार्य देव आपल्यामध्यें करतो.

ख्रिस्ताच्या रक्ताने सुरक्षित केलेंला “सार्वकालिक करार” हा नवीन करार आहे. आणि नवीन कराराचे वचन हे आहेः ‘‘मी आपलें धर्मशास्त्र त्याच्या अंतर्यामी ठेवीन; मी ते त्यांच्या हृदयपटलावर लिहीन’’ (यिर्मया 31:33). म्हणूनच, या कराराचे रक्त केवळ देवाच्या इच्छेप्रमाणें आपल्याला सुसज्ज करण्यासाठीं सुरक्षीत करीत नाहीं तर ते यशस्वीपणें सुसज्जीत करण्यासाठीं देवाला त्याचे कार्य करण्यास देखील आपल्यामध्यें सुरक्षीत करते.

देवाची इच्छा कृपेचे साधन म्हणून केवळ दगडावर किंवा कागदावर लिहिली जात नाहीं. ती आपल्यामध्यें कार्य करते आणि त्याचा परिणाम असा आहे कीः त्याची अनुभूती आपण अनुभवतो, त्याचा विचार करतो व देवाला अधिक आनंद होईल असे कार्य करतो.

जी साधने तो आम्हांला देतो त्याचा उपयोग करण्याची आज्ञा आपल्याला दिली आहेः ‘‘भीत व कांपत आपलें तारण साधून घ्या.” पण त्याहूनही महत्त्वाचे म्हणजें आपल्याला असे का सांगितले जातेः ‘‘कारण इच्छा करणें व कृति करणें हीं तुमच्या ठायीं आपल्या सत्संकल्पासाठीं साधून देणारा तो देव आहे” (फिलिप्पै 2:12-13).

जर आपण देवाला आनंद देऊ शकलो तर – जर आपण त्याला आनंद मिळेल असे कार्य केलें तर – याचे कारण असे आहे कीं देवाच्या रक्ताने विकत घेतलेली कृपा केवळ सुसज्जतेपासून सर्वशक्तिमान परिवर्तनाकडें वळवली आहे.

29 दिसम्बर : प्रतीक्षा का समय

Alethia4India
Alethia4India
29 दिसम्बर : प्रतीक्षा का समय
Loading
/

“[परमेश्वर] ने उसको बाहर ले जा के कहा, ‘आकाश की ओर दृष्‍टि करके तारागण को गिन, क्या तू उनको गिन सकता है?’फिर उसने उससे कहा, ‘तेरा वंश ऐसा ही होगा।’ उसने यहोवा पर विश्‍वास किया; और यहोवा ने इस बात को उसके लेखे में धर्म गिना। उत्पत्ति 15:5-6

यदि हमारे विश्वास की नींव दीर्घ प्रतीक्षा के समयों में भी अटल रहनी है, तो हमें इन दो सत्यों में दृढ़ विश्वास रखना होगा: पहला, कि परमेश्वर में सामर्थ्य है कि जो कुछ उसने प्रतिज्ञा किया है, वह उसे पूरा करे; और दूसरा, कि परमेश्वर स्वयं हमारे हर काल में हमारी प्रत्येक आवश्यकता के लिए पर्याप्त है।

अब्राहम का विश्वास उसके जीवन के प्रतीक्षा कक्ष में परखा गया। वह कई वर्षों तक एक परदेशी भूमि में रहा और परमेश्वर की प्रतिज्ञा के पूर्ण होने की बाट जोहता रहा कि उसका “निज पुत्र” संसार में आएगा (उत्पत्ति 15:4)। और यह उसकी प्रतीक्षा के बीच परमेश्वर की प्रतिज्ञाओं पर विश्वास ही था, जिसे परमेश्वर ने “उसके लेखे में धर्म गिना।”

प्रेरित पौलुस जब अब्राहम के इस विश्वास का वर्णन करता है, तो वह लिखता है: “न अविश्वासी होकर परमेश्‍वर की प्रतिज्ञा पर सन्देह किया, पर विश्‍वास में दृढ़ होकर परमेश्‍वर की महिमा की; और निश्चय जाना कि जिस बात की उसने प्रतिज्ञा की है, वह उसे पूरा करने में भी समर्थ है” (रोमियों 4:20–21)। दूसरे शब्दों में, अब्राहम ने यह विश्वास किया कि कोई भी वस्तु, कोई भी शक्ति, परमेश्वर के वचन की पूर्ति में बाधा नहीं डाल सकती—यहाँ तक कि जब उसे यह भी दिखाई नहीं दे रहा था कि परमेश्वर अपनी प्रतिज्ञा को किस प्रकार पूरी करेगा। उसका विश्वास अन्धकार में एक अन्धी छलांग नहीं था; वरन् यह विश्वास परमेश्वर के चरित्र पर आधारित था।

आज के युग में, हम भी एक महान प्रतिज्ञा को थामे हुए हैं—कि प्रभु यीशु ने हमसे यह वादा किया है कि वह हमारे लिए एक स्थान तैयार कर रहा है और वह हमें अपने पास ले जाने के लिए लौटेगा (यूहन्ना 14:3)। इसलिए जब हम उसके वचन को थामते हैं, तो हमें स्वर्ग की आशा मिलती है। हमें यह पूर्ण निश्चय है कि यीशु व्यक्तिगत रूप से लौटेगा, वह दृश्य रूप से प्रकट होगा और वह अपने लोगों के लिए आएगा। ये प्रतिज्ञाएँ उतनी ही अटल और निश्चित हैं जितनी कि वह प्रतिज्ञा जो परमेश्वर ने अब्राहम को दी थी, जिसके पूर्ण होने के लिए उसे 25 वर्षों तक प्रतीक्षा करनी पड़ी।

इसके अतिरिक्त हम अब्राहम के अनुभव से यह भी सीखते हैं कि केवल परमेश्वर ही पर्याप्त है कि वह हमें प्रतीक्षा के समयों से निकाल कर अपने समय में अपने उद्देश्य की ओर ले चले। उत्पत्ति 17 में, परमेश्वर ने फिर से अब्राहम पर प्रगट होकर उसके विश्वास को दृढ़ किया। कैसे? अपने आपको प्रकट करके कि वह वास्तव में कौन है: “जब अब्राम निन्यानवे वर्ष का हो गया, तब यहोवा ने उसको दर्शन देकर कहा, ‘मैं सर्वशक्तिमान [एल-शद्दाई] परमेश्वर हूँ; मेरी उपस्थिति में चल और सिद्ध होता जा’” (उत्पत्ति 17:1)। इब्रानी शब्द “एल-शद्दाई” का अर्थ है: “परमेश्वर जो पर्याप्त है।” अर्थात, परमेश्वर ने अब्राहम को अपनी प्रतिज्ञाओं का आश्वासन अपने ही चरित्र के आधार पर दिया।

मसीही जीवन प्रतीक्षा का जीवन है। और परमेश्वर के प्रत्येक “अभी नहीं” और “थोड़ा ठहरो,” उसके उद्देश्य का भाग हैं। प्रतीक्षा का हर समय एक अवसर है कि आप परमेश्वर के वचन पर विश्वास करें। और जब आप प्रतीक्षा में हों, तब निश्चयपूर्वक यह जान लें कि वही परमेश्वर आपकी हर आवश्यकता को पूरा करने में सक्षम है। इसी में विश्राम पाएँ: जिस परमेश्वर पर आपने विश्वास किया है, वह अपनी प्रत्येक प्रतिज्ञा को पूरा करने में सक्षम है।

उत्पत्ति 17:1-8

◊ पूरे वर्ष में सम्पूर्ण बाइबल पढ़ने के लिए: जकर्याह 9–12; लूका 23:26-56

29 December : एक भयानक नियती

Alethia4India
Alethia4India
29 December : एक भयानक नियती
Loading
/

. . येशू आपल्याला भावी क्रोधापासून सोडविणारा आहे. (1 थेस्सलनी 1:10)

लहानपणी तुम्हीं कधी हरवला अशी एखादी वेळ तुम्हांला आठवते का, किंवा एखादा असा प्रसंग आठवतो का कीं तुम्हीं घसरून पडला किंवा तुम्हीं बुडला असा एखादा प्रसंग आठवतो का? मग अचानक तुमची सुटका झाली. तुमचे ‘‘प्रिय जीवन’’ टिकवून ठेवण्यासाठीं तुम्हांला धरल्या गेलें, तुम्हांला वाचविण्यात आले. तुम्हीं ज्या गोष्टी गमावल्या त्याकरिता तुम्हीं थरथर कापले असाल. परंतु तुम्हीं आनंदी होता. अरे, खूप आनंदी होता आणि आभारी होता आणि आनंदाने थरथर कांपता.

देवाच्या क्रोधापासून माझी सुटका झाल्याबद्दल मला वर्षाच्या शेवटी असेच वाटते. नाताळाच्या दिवशी आम्हीं शेकोटी पेटवत असू. कधी-कधी निखारे इतके गरम असायचे कीं मी ते निखारे आत टाकल्यावर माझा हात थोडा भाजायचा. लगेच मी हात मागे घ्यायचो आणि नरकातल्या पापाविरुद्ध देवाच्या क्रोधाच्या भयंकर विचाराने मी थरथर कापायचो. अरे, ते किती भयानक होते!

नाताळाच्या दुपारी मी एका अशा स्त्रीला भेट दिली जिचे शरीर 87 टक्के जळले होते. ती ऑगस्ट महिन्याासून रुग्णालयात होती. माझे हृदय तिच्यासाठीं तुटत होते. येणार्‍या युगात नवीन शरीरासाठीं देवाच्या वचनातून तिला आशा बाळगणें किती छान होते! परंतु मी केवळ तिच्या या जीवनातील दुःखाचाच विचार करीत नाहीं, तर येशूनें सार्वकालिक वेदनांपासून मला वाचविले त्याचा देखील विचार करितो.

माझ्या सोबत माझ्या अनुभवांचे परिक्षण करा. हा थरथरणारा आनंद वर्ष संपवण्याचा योग्य मार्ग आहे का? पौलाला आनंद झाला कीं “येशू . . . येणार्‍या क्रोधापासून आपली सुटका करतो” (1 थेस्सलनी 1:10). त्यानें ताकीद दिली, ‘‘परंतु जें … सत्याला न मानिता अनीतीला मानितात त्यांच्यावर क्रोध व कोप, संकट व क्लेश ही येतील (रोम 2:8). आणि “लैंगिक अनैतिकता, अशुद्धता आणि लोभामुळें, आज्ञा मोडणार्‍या लोकांवर देवाचा कोप होतो’’ (इफिस 5:6).

येथे वर्षाच्या शेवटी, मी बायबलमधून माझा प्रवास पूर्ण करीत आहे आणि शेवटचे पुस्तक, प्रकटीकरण वाचत आहे. ही देवाच्या विजयाची एक गौरवशाली भविष्यवाणी आहे, आणि “जीवनाचे पाणी फुकट” घेणार्‍या सर्वांचा सार्वकालिक आनंद आहे (प्रकटीकरण 22:17). यापुढे अश्रू नाहींत, आणखी वेदना नाहींत, आणखी उदासीनता नाहीं, आणखी दुःख नाहीं, मृत्यू नाहीं, पाप नाहीं (प्रकटीकरण 21:4).

पण अरेरे, पश्चात्ताप न करण्याची आणि येशूची साक्ष न घ्येण्याची भयावहता!  ‘‘येशूची अधिक प्रीती असलेला प्रेषित” (योहान) याने देवाच्या क्रोधाचे वर्णन भयंकर रीतीने केलें आहे. जे देवाच्या प्रीतीचा तिरस्कार करतात ते तोहि ‘देवाच्या क्रोधाच्या प्याल्यांत निरा घातलेला’ त्याचा क्रोधरूपी ‘द्राक्षारस पितील,’ आणि पवित्र देवदूतांसमक्ष व कोंकर्‍यासमक्ष त्याला ‘अग्नि व गंधक ह्यांपासून पीडा होईल. त्यांच्या पीडेचा ‘धूर युगानुयुग वर येतो; त्यास ‘रात्रंदिवस’ विश्रांति मिळत नाहीं. (प्रकटीकरण 14:10-11).

‘‘ ज्या कोणाचें नांव ‘जीवनाच्या पुस्तकांत लिहिलेलें सांपडलें नाहीं,’ तो अग्नीच्या सरोवरांत टाकिला गेला’’ (प्रकटीकरण 20:15). येशू ‘‘ सर्वसमर्थ देव ह्याच्या तीव्र क्रोधरूपी द्राक्षारसाचें ‘कुंड तुडवितो’’ (प्रकटीकरण 19:15). ‘तें द्राक्षकुंड’ नगराबाहेर ‘तुडविलें गेलें;’ त्यांतून रक्त वाहिलें, त्याचा प्रवाह घोड्यांच्या लगामांस पोहोंचेल इतका असून तो शंभर कोसपर्यंत वाहत गेला’’(प्रकटीकरण 14:20). योहानाला झालेंल्या दृष्टांताचा अर्थ काहीही असो, त्याचा एक अर्थ असा आहे कीं अशी एक वास्तविकता आहे जी फार भयंकर आहे, आणि ती सांगणें कठीण आहे.

मी आनंदाने थरथरत आहे कीं मी वाचलो आहे! पण अरेरे, देवाचा पवित्र क्रोध एक भयानक नियती आहे. बंधूंनो, पळून जा. सर्व शक्तीनिशी पळून जा आणि आपण जमेल तितक्या लोकांना वाचवू या! नव्वद नीतिमानांपेक्षा पश्चात्ताप करणार्‍या एका पाप्यासाठीं स्वर्गात जास्त आनंद आहे (लूक 15:7) यात काही आश्चर्य नाहीं!

28 दिसम्बर : अहंकार का उपाय

Alethia4India
Alethia4India
28 दिसम्बर : अहंकार का उपाय
Loading
/

“देखो, फरीसियों के खमीर और हेरोदेस के खमीर से चौकस रहो।मरकुस 8:15

यह विचार अत्यन्त गम्भीर और मन को झकझोरने वाला है कि कितने ही लोगों ने प्रभु यीशु को देखा, उसका वचन सुना, उसके अद्‌भुत कार्यों को अपनी आँखों से देखा—और फिर भी विश्वास नहीं किया।

जिस दिन उन्होंने देखा कि उसने कुछ रोटियों और मछलियों से चार हज़ार लोगों को तृप्त किया—और इस प्रकार अपने को वह परमेश्वर प्रगट किया जो मरुभूमि में अपनी प्रजा की आवश्यकताओं को पूरा करता है (मरकुस 8:1–10; निर्गमन 16 देखें)—उसी दिन फरीसी उससे “स्वर्गीय चिह्न” माँगने लगे (मरकुस 8:11)। इसके उत्तर में यीशु ने अपने चेलों को यह चेतावनी दी, “फरीसियों के खमीर और हेरोदेस के खमीर से चौकस रहो।”

फरीसियों की पहचान थी कपट और हेरोदेस की पहचान थी शत्रुता। फरीसी अपने धार्मिक घमण्ड को पकड़ कर रखना चाहते थे कि उन्होंने परमेश्वर की आशीष पाने का अधिकार कमा लिया है, इसलिए उन्हें उद्धारकर्ता की कोई आवश्यकता नहीं थी। हेरोदेस अपनी प्रजा पर अपनी सत्ता और प्रभाव को बनाए रखना चाहता था, इसलिए उसके जीवन में उस राजा के लिए कोई स्थान न था जो वास्तव में राज्य करने आया था। इस कारण वे सत्य के प्रति अन्धेपन में प्रतिबद्ध हो गए थे। उन्होंने यह विश्वास करने या समझने से जानबूझकर इनकार कर दिया कि यीशु कौन है। उनके हृदय की यह दशा थी: मैं जानना ही नहीं चाहता कि यीशु का क्या अर्थ है, और मैं निश्चित रूप से उसे अपना उद्धारकर्ता या राजा स्वीकार नहीं करूँगा। यीशु ने हमें उस मनोवृत्ति के विरुद्ध सावधान किया, क्योंकि अविश्वास का थोड़ा-सा खमीर भी सम्पूर्ण जीवन को प्रभावित कर सकता है।

जब घमण्ड अपना भद्दा सिर उठाता है, तब वह हमें इस दिशा में ले जाता है कि हम परमेश्वर के वचन से सीखने के बजाय उसमें खोट ढूँढने का प्रयास करने लगते हैं। और जब हम परमेश्वर के वचन में खोट ढूँढने की भूमिका में खड़े हो जाते हैं, तब जो बात हमें मामूली और तुच्छ लगती है, अर्थात सत्य में किया गया छोटा सा परिवर्तन, तो वह खमीर बनकर हमारे सम्पूर्ण विश्वास को प्रभावित करने लगता है।

यीशु हमें यह चुनौती देता है कि हम उसे उस रूप में स्वीकार करें जैसा वह है—हमारे पापों से हमें बचाने वाला उद्धारकर्ता और हमारे सम्पूर्ण जीवन पर राज्य करने वाला राजा। वह बार-बार धैर्यपूर्वक हमें स्मरण दिलाता है कि वह कौन है। उसकी यह चुनौती भविष्यदर्शी और पितृत्व पूर्ण होने के साथ-साथ स्पष्ट और प्रेममय भी है।

हमें मसीह के कार्य की आवश्यकता है, जिससे हम घमण्ड के खमीर से मुक्त हो सकें। यह परमेश्वर के आत्मा का कार्य है जो हमें यीशु को पहचानने और समझने में सहायता करता है। यही कारण है कि बहुत से लोग बाइबल को पढ़ते हैं और फिर भी कुछ नहीं देख पाते; सुसमाचार को सुनते हैं और फिर भी कुछ नहीं समझ पाते। जब तक हमारी समझ की आँखें नहीं खुलतीं और आत्मा के कान नहीं खुलते, तब तक हम पर कोई प्रभाव नहीं पड़ेगा। परन्तु हर वह दिन जब परमेश्वर का आत्मा हमें यीशु की महिमा को दिखाता है, और हमें इस कटु सत्य की याद दिलाता है कि उसके बिना हम खोए हुए हैं, तब हमारा मन और हृदय एक नया गा सकते हैं:

मुझे नहीं पता कि आत्मा कैसे मनुष्यों को पाप का बोध कराता है,

वचन के द्वारा यीशु को प्रकट करता है, और उसमें विश्वास उत्पन्न करता है।

परन्तु मैं जानता हूँ कि मैंने किस पर विश्वास किया है और मुझे पूरा विश्वास है कि वह सामर्थी है।[1]

फरीसियों और हेरोदेस के खमीर का प्रतिरोधक आत्मा का कार्य ही है। इसलिए अपने आप को इतना घमण्डी न समझें कि आपको उसकी आवश्यकता नहीं है। प्रार्थना करें कि आज वह आपको अपने वचन में से यीशु को पुनः प्रकट करे, ताकि आप अपने उद्धारकर्ता और राजा की आराधना अपने सम्पूर्ण जीवन से कर सकें।

  लूका 18:9-14

पूरे वर्ष में सम्पूर्ण बाइबल पढ़ने के लिए: जकर्याह 5–8; लूका 23:1-25 ◊


[1] डैनियल वैबस्टर व्हिटल, “आई नो हूम आई हैव बिलीव्ड” (1883).

28 December : देवाचे गौरव करणेंहे ध्येय आहे

Alethia4India
Alethia4India
28 December : देवाचे गौरव करणेंहे ध्येय आहे
Loading
/

आपण ज्या कृपेमध्यें आहो, त्यांत आपला प्रवेशहि त्याच्या द्वारें विश्वासानें झाला आहें; आणि आपण देवाच्या गौरवाच्या आशेचा अभिमान बाळगितों. (रोमकरांस 5:2)

देवाचे गौरव पाहणें ही आपली अंतिम आशा आहे.

येशू, स्वतःच्या व्यक्तीत्वात आणि कार्यात, देवाच्या गौरवाचा अवतार आहे आणि अंतिम प्रकटीकरण आहे. योहान 17:24 मध्यें येशू प्रार्थना करतो.

देवाचे गौरव पाहणें आणि त्यात सहभागी होणें ही ख्रिस्ताच्या सुवार्तेद्वारे आपली अंतिम आशा आहे. अशी आशा, जी खरोखरच ज्ञात आहे व मौल्यवान आहे, आणि त्याचा खूप मोठा व निर्णायक प्रभाव आपल्या वर्तमान मूल्यांवर, आपल्या निवडींवर व आपल्या कृत्यांवर आहे. 

देवाचे गौरव जाणून घ्या. देवाच्या गौरवाचा आणि ख्रिस्ताच्या गौरवाचा अभ्यास करा. देवाचे गौरव प्रकट करणार्‍या  जगाच्या गौरवाचा अभ्यास करा, तसेच ख्रिस्ताचे गौरव प्रकट करणार्‍या सुवार्तेच्या गौरवाचा अभ्यास करा.

सर्व गोष्टींमध्यें आणि सर्व गोष्टींपेक्षा देवाच्या गौरवाची संपत्ती राखून ठेवा.

आपल्या आत्म्याचा अभ्यास करा. तुम्हांला कोणत्या वैभवाने मोहित केलें आहे ते जाणून घ्या आणि ज्याद्वारे देवाचे गौरव होत नाहीं असे वैभव तुम्हीं का राखून ठेवता ते जाणून घ्या.

1 शमुवेल 5:4 मधील दागोनाच्या मूर्तीपुढील मूर्तिपूजक लोकांप्रमाणें जगाचे वैभव कशाप्रकारे कोसळेल हे जाणून घेण्यासाठीं आपल्या आत्म्याचा अभ्यास करा. देवाच्या गौरवापासून तुमचे लक्ष विचलित करणारे सर्व वैभव जगातील मंदिरांच्या जमीनीवरील करुणाजनक तुकड्यांमध्यें छिन्नभिन्न होईल. जगातील या सर्व गोष्टींपेक्षा देवाच्या गौरवाचा ठेवा राखून ठेवा.

27 दिसम्बर : जीवन की नश्वरता

Alethia4India
Alethia4India
27 दिसम्बर : जीवन की नश्वरता
Loading
/

“तुम जो यह कहते हो, ‘आज या कल हम किसी और नगर में जाकर वहाँ एक वर्ष बिताएँगे, और व्यापार करके लाभ कमाएँगे।’ और यह नहीं जानते कि कल क्या होगा। सुन तो लो, तुम्हारा जीवन है ही क्या? तुम तो भाप के समान हो, जो थोड़ी देर दिखाई देती है फिर लोप हो जाती है। इसके विपरीत तुम्हें यह कहना चाहिए, ‘यदि प्रभु चाहे तो हम जीवित रहेंगे, और यह या वह काम भी करेंगे।’” याकूब 4:13-15

बाइबल व्यापारिक बुद्धिमत्ता या भविष्य की योजना बनाने को गलत नहीं ठहराती। परन्तु बाइबल जिसे गलत ठहराती है, वह एक घमण्डी और आत्म-केन्द्रित मनोवृत्ति है—ऐसी विचारधारा जो जान-बूझकर या अनजाने में परमेश्वर को हमारे निर्णयों और योजनाओं से बाहर रखती है। यह ऐसा दृष्टिकोण है जो उन बातों को निश्चित मानता है, जिनकी हमें कोई प्रतिज्ञा नहीं की गई है।

याकूब हमें बिना किसी झिझक के हमारे सीमित ज्ञान और समझ की सच्चाई से सामना कराता है। वह हमें स्मरण कराता है कि हमें उन बातों को स्वीकार करना चाहिए जो हम नहीं जानते। क्या हम आने वाले सप्ताहों और महीनों की योजनाएँ बनाने में सक्षम होना चाहते हैं? निश्चय ही! परन्तु याकूब यह स्पष्ट करता है कि हम तो यह भी नहीं जानते कि कल क्या होगा। यह तो घमण्ड ही है जो हमें यह मानने को प्रेरित करता है कि हमारा अगला श्वास भी निश्चित है।

इसके बाद वह हमें हमारी नश्वरता की भी याद दिलाता है। हमारा जीवन तो “भाप के समान है, जो थोड़ी देर दिखाई देती है, फिर लोप हो जाती है।” जैसे प्रातःकालीन कुहासा घास पर मँडराता है और सूर्य की पहली किरण पड़ते ही गायब हो जाता है, वैसे ही हमारा जीवन भी क्षणभंगुर है, जो अन्ततः लुप्त हो जाता है, और भविष्य की पीढ़ियों के लिए कोई चिह्न भी नहीं छोड़ता।

हमारी इस नश्वरता और सीमाओं के प्रकाश में, हमें भविष्य के विषय में किस रीति से विचार करना चाहिए? याकूब केवल हमारी घमण्डी योजनाओं को ही उजागर नहीं करता, वरन् इसका उपाय भी प्रस्तुत करता है। वह कहता है कि हमें नम्रता में योजना बनाना सीखना है, यह मानते हुए कि हम पूर्णतः परमेश्वर के संरक्षणकारी प्रावधान पर निर्भर हैं। सम्पूर्ण सृष्टि में कुछ भी—यहाँ तक कि हम भी—परमेश्वर के बिना एक क्षण के लिए भी अस्तित्व में नहीं रह सकते। जैसा कि एलेक मोट्यर ने लिखा है: “हम अपने जीवन में एक और दिन किसी प्राकृतिक आवश्यकता के कारण, या किसी यान्त्रिक नियम के कारण, या हमारे अधिकार के कारण, या फिर प्रकृति की कृपा के कारण प्राप्त नहीं करते, बल्कि परमेश्वर की प्रतिज्ञात करुणा के कारण प्राप्त करते हैं।”[1]

आने वाले कल की प्रतिज्ञा किसी को भी सुनिश्चित तौर पर नहीं दी गई है। हम उसकी योजना बना सकते हैं, परन्तु उसे नियन्त्रित नहीं कर सकते। यह केवल परमेश्वर की दया है, जो हमें प्रत्येक नए दिन में जगाती है। जब हम यह समझते हैं कि हमारा सम्पूर्ण जीवन परमेश्वर की निरन्तर बनी रहने वाली अनुकम्पा में स्थिर है, तब अहंकारपूर्ण योजना बनाना एक मूर्खता ठहरती है। हम अपनी सीमाओं और जीवन की क्षणभंगुरता को अनदेखा नहीं कर सकते; परन्तु हम इन सच्चाइयों को अपनाकर अपने विचारों, अपने निर्णयों और अपने भविष्य की योजनाओं को उसकी महिमा के लिए रूपान्तरित कर सकते हैं।

इसलिए आज के दिन की, आने वाले कल की, अगले वर्ष की, और अपने जीवन के आगे के वर्षों की अपनी योजनाओं पर विचार करें। क्या आपने उनके लिए प्रार्थना की है? क्या आपने यह स्वीकार किया है कि उसकी योजनाएँ सर्वोपरि हैं, और आपकी सभी योजनाएँ केवल उसकी इच्छा पर निर्भर हैं? अब अपने सारे विचार और योजनाएँ उसके चरणों में रख दीजिए। आप भविष्य को नियन्त्रित नहीं कर सकते—परन्तु आपको इसकी आवश्यकता भी नहीं है, क्योंकि आप उसे जानते हैं जो उस पर नियन्त्रण रखता है।

  मत्ती 6:25-34

◊ पूरे वर्ष में सम्पूर्ण बाइबल पढ़ने के लिए: जकर्याह 1–4; लूका 22:47-71


[1] द मैसेज ऑफ जेम्स, द बाइबल स्पीक्स टूडे (आई.वी.पी. अकैडेमिक, 1985), पृ. 162.

27 December : तुमचे ध्येय काय आहे?

Alethia4India
Alethia4India
27 December : तुमचे ध्येय काय आहे?
Loading
/

ह्यास्तव तुम्हीं खातां, पितां किंवा जें कांहिं करितां तें सर्व देवाच्या गौरवासाठीं करा. आणि त्याच्याद्वारें देव जो पिता त्याची उपकारस्तुति करा. (1 करिंथ 10:31; कलस्सै 3:17)

जेव्हां तुम्हीं सकाळी उठून त्या दिवसातील घडामोडींना तोंड देता तेव्हां त्या दिवसाकरिता तुमच्या ज्या आशा आहेत त्याविषयी तुम्हीं स्वतःला काय म्हणता? जेव्हां तुम्हीं जगलेल्या दिवसाकडें सुरुवातीपासून शेवटपर्यंत पाहता, तेव्हां त्या दिवशी काय होण्याची तुमची अपेक्षा होती?

जर तुम्हीं म्हणाल, “मी तशाप्रकारे विचारही करीत नाहीं. मी उठतो आणि मला जे करायचे आहे ते करतो,’’ तर मग तुम्हीं स्वतःला कृपेच्या मूलभूत साधनांपासून आणि मार्गदर्शन, शक्तीसामर्थ्य, फलदायीपणा व आनंद ह्यांच्या स्रोतापासून स्वतःला दूर सारता व त्यापासून आपला संबंध तोडून टाकता. बायबलमध्यें या वचनांना समाविष्ट करून अगदी स्पष्टपणें सांगितले आहे कीं आपल्याकरिता देवाची इच्छा अशी आहे कीं आपण आपल्या दिवसाकडें जाणीवपूर्वक विशेष महत्व देऊन एका उद्देशाने त्याकडें पाहावे.

तुमच्याकरिता देवाची प्रकट इच्छा अशी आहे कीं जेव्हां तुम्हीं सकाळी उठता, तेव्हां तुम्हीं दिवसभर ध्येयरहित राहून त्यात वाहून जाऊ नये व तुमच्या थोडक्या परिस्थितींना तुम्हीं काय करावे हे ठरवू न देता किंवा तुमच्या घडामोडींवर त्यांना हावी होऊ न देता तुम्हीं तुमचे लक्ष्य ध्येयावर टिकवून ठेवावे – म्हणजें तुम्हीं एका विशिष्ट प्रकारच्या उद्देशावर लक्ष केंद्रित करावे. मी येथे मुलांबद्दल, किशोरवयीन मुलांबद्दल आणि प्रौढांबद्दल बोलत आहे – अविवाहित, विवाहित, विधवा, माता आणि प्रत्येक व्यवहार करणार्‍या आणि प्रत्येक व्यवसाय करणार्‍या लोकांबद्दल बोलत आहे.

ध्येयरहित असणें हे निर्जीवतेसारखे आहे. मागील अंगणातील पिवळी मृत झालेंली पाने इतर कोणत्याही गोष्टीपेक्षा जास्त फिरू शकतात – कुत्र्यापेक्षा जास्त, मुलांपेक्षा ही जास्त. वारा या मार्गाने वाहत आला कीं ते या मार्गाने जातात. वारा त्या मार्गाने वाहत आला कीं ते त्या मार्गाने जातात. ते कोसळतात, ते उसळतात, ते उडी मारता, ते कुंपणावर दाबा मारतात, परंतु त्यांना कोणतेही ध्येय नसते. ते गतीने भरलेले असतात आणि त्यांचे जीवन रिकामे असते.

देवानें मानवांना स्वतःच्या प्रतिरूपात जीवनाच्या मागील अंगणात उडालेल्या निर्जीव पानांप्रमाणें, ध्येयहीन होण्यासाठीं निर्माण केलें नाहीं. त्यानें आपली निर्मिती उद्देशपूर्ण बनण्यासाठीं केली आहे – जेणेंकरून आपण आपल्या सर्व दिवसांकरिता लक्ष्य ठरवावे व प्रत्येक दिवसाकरिता आपलें ध्येय ठरवावे. आज तुमचे ध्येय काय आहे? नवीन वर्षासाठीं तुमचे ध्येय काय आहे? सुरुवात करण्यासाठीं एक चांगली गोष्ट 1 करिंथ 10:31 मध्यें दिली आहे, ‘‘ ह्यास्तव तुम्हीं खातां, पितां किंवा जें कांहिं करितां तें सर्व देवाच्या गौरवासाठीं करा.’’

26 दिसम्बर : मसीह के दृष्टिकोण से क्रिसमस

Alethia4India
Alethia4India
26 दिसम्बर : मसीह के दृष्टिकोण से क्रिसमस
Loading
/

“इसी कारण वह जगत में आते समय कहता है,‘बलिदान और भेंट तू ने न चाही,पर मेरे लिए एक देह तैयार की। होमबलियों और पापबलियों से तू प्रसन्न नहीं हुआ।’” इब्रानियों 10:5-6

मत्ती और लूका के सुसमाचार हमें क्रिसमस के उन पात्रों का परिचय देते हैं, जिनसे हम काफी परिचित हो चुके हैं: यूसुफ, मरियम, चरवाहे, ज्योतिषी और अन्य कई पात्र। कभी-कभी हम उन लोगों पर भी ध्यान करते हैं जो कुछ कम प्रसिद्ध हैं, जैसे जकर्याह, इलीशिबा, हन्ना और शमौन। प्रत्येक वर्ष जब क्रिसमस का पर्व आता है, तब इन पात्रों के दृष्टिकोण से कई उपदेश और शिक्षाएँ प्रस्तुत की जाती हैं। परन्तु एक बात ध्यान देने योग्य है: बहुत कम लोग हैं जिन्होंने यीशु के दृष्टिकोण से क्रिसमस पर मनन किया है।

इब्रानियों को लिखे पत्र में लेखक यह प्रकट करता है कि जब प्रभु यीशु इतिहास के मंच पर प्रकट हुआ, तब उसने भजन संहिता 40 के वचन अपने होंठों पर लिए। जैसे कि सिंडरेला की कांच की जूती केवल उसी के पैर में ही सही बैठी, वैसे ही ये वचन केवल यीशु पर ही लागू होते हैं।

परमेश्वर ने पुराने नियम के युगों में ही पहले क्रिसमस की तैयारी आरम्भ कर दी थी, क्योंकि पुराने नियम की बलि-व्यवस्था केवल उस सच्चाई की छाया थी जिसकी पूर्ति मसीह में हुई। उन बलिदानों में ऐसे पशुओं की बलि दी जाती थी, जिन्हें हाँक कर वेदी तक ले जाया जाता था, वे स्वेच्छा से वहाँ नहीं जाते थे—उन्हें उनकी इच्छा के विरुद्ध ही चढ़ाया जाता था। परन्तु यीशु मसीह ने देह धारण करने से पूर्व ही यह जान लिया था कि उसकी भूमिका—उसका बलिदान—भिन्न होगा। उसने स्वेच्छा से सहमति दी। दीनता की अवस्था में और एक अत्यन्त अनापेक्षित स्थान में परमेश्वर का पुत्र एक ऐसे शरीर में प्रकट हुआ जो उसके लिए रचा गया था और “बहुतों की छुड़ौती के लिए” तैयार किया गया था (मत्ती 20:28)। उसने इस टूटे हुए और पापमय संसार को देखा, और अपने पिता से कहा, हाँ, मैं वहाँ जाऊँगा। मैं उनके समान बनूँगा और उनके लिए प्राण दूँगा।

प्रेरित पतरस मसीह के बलिदान की गम्भीरता को व्यक्त करते हुए लिखता है, “वह आप ही हमारे पापों को अपनी देह पर लिए हुए क्रूस पर चढ़ गया, जिससे हम पापों के लिए मरकर धार्मिकता के लिए जीवन बिताएँ: उसी के मार खाने से तुम चंगे हुए” (1 पतरस 2:24)। यीशु, जो पूर्णतः परमेश्वर और पूर्णतः मनुष्य था, इस जगत में इसलिए आया कि वह अपने शरीर में वह कार्य करे जो किसी बलिदान का कोई पशु नहीं कर सकता था: उसने हमारे दण्ड को सहा, हमारे विवेक को शुद्ध किया, और हमें परमेश्वर की करुणा प्रदान की। उसने वह सब कुछ सिद्ध रीति से पूरा किया जो पापी पुरुषों और स्त्रियों के लिए परमेश्वर के साथ संगति में आने हेतु आवश्यक था।

यह खोखले धर्म के वायदे से बहुत भिन्न है, जहाँ नियमों और प्रयासों के द्वारा स्वर्ग तक पहुँचने का प्रयत्न व्यर्थ सिद्ध होता है। इसके विपरीत, चरनी का सन्देश मुक्ति देने वाली करुणा का सन्देश है। परमेश्वर ने अद्‌भुत रीति से पहल की और यीशु के द्वारा हमें बचाने के लिए स्वयं आ गया। हमें परमेश्वर की खोज में कोई लम्बी यात्रा करने की आवश्यकता नहीं है, क्योंकि मसीह, जो नवजात राजा है, अपने उद्देश्य को भली-भाँति जानता था। तो उचित प्रत्युत्तर क्या है? केवल यह कि हम दीनता से उसके चरणों में झुकें, सम्पूर्ण मन से उसकी स्तुति करें, और अपने जीवन भर उसकी बाट जोहते रहें।

भजन 40

पूरे वर्ष में सम्पूर्ण बाइबल पढ़ने के लिए: मीका 6–7; लूका 22:21-46 ◊

26 December : विपत्तीचा खोलवर विचार कसा करावा

Alethia4India
Alethia4India
26 December : विपत्तीचा खोलवर विचार कसा करावा
Loading
/

मृत्युतरंगानी मला वेष्टिले अधर्माच्या पुरांनी मला घाबरे केलें…. देवाविषयी म्हणाल तर त्याचा मार्ग अव्यंग आहे ( 2 शमुवेल 22:5,31)

नैसर्गिक विपत्तीमुळें दहा मुलांचा मृत्यू झाल्यानंतर (ईयोब 1:19), ईयोब म्हणाला, “परमेश्वराने दिलें आणि परमेश्वराने नेले; धन्य परमेश्वराचे नाम” (ईयोब 1:21). जे घडले त्यासंबंधी ईयोबाचा जो समज होता त्यासंबंधी पुस्तकाच्या शेवटी, देव-प्रेरित लेखकाने पुष्टी केली. तो म्हणतो कीं ईयोबाच्या भावा आणि बहिणींनी ‘‘परमेश्वराने त्याजवर जी विपत्ती आणिली होती तीविषयी त्याचे समाधान केलें.’’ (ईयोब 42:11).

जगातील आणि आपल्या जीवनातील विपत्तीबद्दल विचार करीत असताना  – 26 डिसेंबर 2004 रोजी हिंद महासागरात घडलेली मोठी विपत्ती ज्यामध्यें  – 1.7 दशलक्ष लोक बेघर झालें, अर्धा दशलक्ष जखमी झालें, आणि 230,000 हून अधिक मारल्या गेलें, या गोष्टी ध्यानात ठेवून आज नवीन वर्षाच्या पहाटे आपल्याकरिता ह्यासंबंधी अनेक महत्वपूर्ण ध्वन्यर्थ धडे आहेत.

धडा: 1. सैतान हा अंतिम नाहीं; देव आहे.

ईयोबाच्या दुःखात सैतानाचा हात होता, परंतु तो हात निर्णायक नव्हता. ईयोबाला त्रास देण्याची परवानगी देवानें सैतानाला दिली होती (ईयोब 1:12; 2:6). परंतु ईयोब आणि ह्या पुस्तकाचा लेखक हे दोघेही देवालाच निर्णायक कारण असे समजतात. जेव्हां सैतान ईयोबाला मोठमोठ्या गळव्यांची पिडा देतो, तेव्हां ईयोब आपल्या बायकोला म्हणतो, “देवापासून सुखच घ्यावे, आणि दुःख घेऊ नये काय?” (ईयोब 2:10), आणि लेखक या सैतानी गळव्यांना “परमेश्वराने आणलेली विपत्ती’’ असे म्हणतो (ईयोब 42:11). तर, सैतान खरोखर आहे. सैतान विपत्ती आणतो. पण सैतान अंतिम किंवा निर्णायक नाहीं. तो ताब्यात ठेवल्या गेला आहे. देवानें निर्णायकपणें परवानगी दिल्याशिवाय तो पुढे जात नाहीं.

धडा: 2.  जरी सैतानाने 2004 च्या नाताळाच्या दुसर्‍या दिवशी हिंद महासागरात त्सुनामी आणली, तेव्हां सैतान हा 200,000 पेक्षा जास्त लोकांच्या मृत्यूचे निर्णायक कारण नव्हता, तर देव होता.

ईयोब 38:8 आणि 11 मध्यें देव जेव्हां ईयोबाला अलंकारिकपणें विचारतो, “समुद्र उफळून गर्भााशयातून पडावा असा बाहेर पडला तेव्हां त्यास कवाडे लावून तो कोणी अडविला?… आणि म्हणाला, तू येथवरच ये; यापलीकडें तू येतां कामा नये; येथे तुझ्या उन्मत्त लहरी थांबल्या पाहिजेत”, तेव्हां तो सुनामीवर आपल्या अधिकाराचा दावा करतो. स्तोत्र 89:8-9 म्हणते, “हे सेनाधीश देवा, परमेश्वरा… समुद्राच्या खळबटावर तू अधिकार चालवितो; तो उचंबळतो तेव्हां त्याच्या लाटा तू शांत करितोस.’’ आणि आज येशू तेच नियंत्रण ठेवितो. एकदा त्यानें जीव घेणार्‍या लाटांना शांत केलें, ‘‘तेव्हां त्यानें उठून वार्‍याच्या व पाण्याच्या कल्होळास धमकाविले आणि ती बंद होऊन निवांत झालें (लूक 8:24). दुसर्‍या शब्दांत, सैतानाने जरी समुद्रात भूकंप घडवून आणला, तरी देव त्या लाटा थांबवू शकला असता. पण त्यानें तसे केलें नाहीं.

धडा: 3. या जगातील विध्वंसक विपत्ती ह्या न्याय आणि दयेला एकत्र करतात.

देवाचे हेतु साधे नाहींत. ईयोब देवभिरू मनुष्य होता आणि त्याचे दुःख देवानें दिलेंला दंड नव्हते (ईयोब 1:1, 8). त्यांची रचना शुद्ध करणारी होती, दंडात्मक नव्हती (ईयोब 42:6). याकोब 5:11 मध्यें वचन म्हणते, ‘‘तुम्हीं ईयोबाच्या धीराविषयीं ऐकलें आहे, आणि त्याच्याविषयींचा प्रभूचा जो हेतु होता तो तुम्हीं पाहिला आहे; ह्यावरून ‘प्रभू फार कनवाळू व दयाळू’ आहे हें तुम्हांस दिसून आलें.’’

परंतु ईयोबाच्या मरण पावलेल्या मुलांची आध्यात्मिक स्थिती आपल्याला माहीत नाहीं. ईयोबाला त्यांच्याबद्दल नक्कीच कळकळ होती (ईयोब 1:5). देवानें न्यायामुळें त्यांचा जीव घेतला असावा. आपल्याला याविषयी माहीत नाहीं.

जर ते खरे असेल, तर तीच विपत्ती शेवटी ईयोबासाठीं दया आणि त्याच्या मुलांवर न्याय म्हणून सिद्ध झाली. हा दुहेरी हेतू सर्व विपत्ती संबंधी खरा आहे. ते न्याय आणि दया यांना एकत्र करतात. ते शिक्षा आणि शुद्धीकरण दोन्ही आहेत. दुःख आणि मृत्यूसुद्धा एकाच वेळी न्याय आणि दया दोन्ही असू शकतात.

याचे सर्वात स्पष्ट उदाहरण म्हणजें येशूचा मृत्यू. तो न्याय आणि दया दोन्ही होता. तो येशूवर न्याय होता कारण त्यानें आमची पापे स्वतःवर घेतली होती (ती पापे त्याची स्वतःची नव्हती), आणि ज्या आम्हीं त्याच्यावर विश्वास ठेवला कीं तो आमच्या पापांची शिक्षा सहन करेल त्या आम्हाकरिता देवानें केलेंली ती दया होती (गलती 3:13; 1 पेत्र 2:24) आणि आपण त्याच्याद्वारे देवाचे नीतिमत्व असे व्हावे (2 करिंथ 5:21).

दुसरे उदाहरण म्हणजें आदाम आणि हव्वा यांच्या पतनामुळें या पृथ्वीवर आलेला शाप आणि दुःख. जे ख्रिस्तावर कधीच विश्वास ठेवीत नाहींत ते या शापाला व दुःखाला न्याय म्हणून अनुभवतात, परंतु विश्वासणारे त्याला दयाळूपणा म्हणतात, मग ते पीडा देणारे असले तरी त्याला ते गौरवाची तयारी असे अनुभवतात. ‘‘कारण सृष्टि व्यर्थतेच्या स्वाधीन करण्यांत आली ती आपखुशीनें नव्हे, तर ती स्वाधीन करणार्‍यामुळें’’ (रोम 8:20). ही देवाची अधीनता आहे. त्यामुळेंच सुनामी आली. पण निरर्थकतेची ही अधीनता “आशेमध्यें” आहे.

धडा: 4. दुःखातून जात असलेल्या इतर लोकांचा विश्वास कसाही असला तरी, ख्रिस्त आपल्या लोकांना जे हृदय देतो त्या हृदयात दुःख सहन करणार्‍या त्या लोकांबद्दल सहानुभूती असते.

जेव्हां बायबल म्हणते, ‘‘शोक करणार्‍यांबरोबर शोक करा’’ (रोम 12:15), तेव्हां त्या वचनात असे शब्द जोडल्या गेलें नाहीं, ‘‘जर देव त्यांच्या रडण्याचे कारण नाहीं तर’’. ईयोबाचे सांत्वनकर्ते खूप जास्त बोलण्यापेक्षा ईयोबाबरोबर रडले असते तर ते बरे झालें असते. ईयोबाचे दुःख शेवटी देवाकडूनच होते हे जेव्हां आपल्याला कळते तेव्हां ते बदलत नाहीं. नाहीं, जे त्रास सहन करीत आहेत त्यांच्यासोबत रडणें योग्य आहे. वेदना ही वेदना असते, मग ती कोणाचीही असो. आपण सर्व पापी आहोत. सहानुभूती वेदनांच्या कारणातून नाहीं तर वेदनांच्या सहवासातून वाहते. आणि आम्हीं सर्व यात एकत्र आहोत.

धडा: 5. शेवटी, जे दुःख भोगत आहेत ते जरी पात्र नसले तरी देखील ख्रिस्त आपल्याला त्यांच्यावर दया दाखवण्यासाठीं पाचारण करतो.

हाच दयेचा अर्थ आहे – पात्र नसताना केलेलें सहाय्य. ‘‘वैर्‍यांवर प्रीति करा; जे तुमचा द्वेष करितात त्यांचें बरें करा’’ (लूक 6:27). ख्रिस्तहि आपल्यासोबत असेच वागला (रोमकरांस 5:10), जेव्हां आपण त्याचे वैरी होतो तेव्हां त्यानें आपल्यासाठीं स्वतःचा प्राण दिला. त्याच सामर्थ्याने, आणि त्याचाच आदर्श घेऊन, आपणहि तेच करावे.

25 दिसम्बर : आओ, घुटने टेककर आराधना करो

Alethia4India
Alethia4India
25 दिसम्बर : आओ, घुटने टेककर आराधना करो
Loading
/

“‘आओ, हम बैतलहम जाकर यह बात जो हुई है, और जिसे प्रभु ने हमें बताया है, देखें।’ और उन्होंने तुरन्त जाकर मरियम और यूसुफ को, और चरनी में उस बालक को पड़ा देखा।” लूका 2:15-16

बैतलहम आओ और देखो

जिसका जन्म स्वर्गदूत गाते हैं;

आओ, घुटने टेककर आराधना करो,

मसीह प्रभु की—नवजात राजा की।[1]

जब हम क्रिसमस के गीतों में ऐसे शब्द गाते हैं, तो हममें से अधिकतर लोग वास्तव में घुटने नहीं टेकते। हम जानते हैं कि यह निमन्त्रण एक रूपक है। फिर भी, यदि हम सचमुच मसीह को देखना चाहते हैं, तो हमें अपने हृदय की स्थिति में झुके हुए घुटनों के साथ आना पड़ेगा। इसका अर्थ क्या है? इसका अर्थ है—विनम्रता और प्रत्याशा के साथ आना, और इस पहचान के साथ कि यह व्यक्ति—यीशु—ऐसी आराधना के योग्य है।

चरवाहों की तरह ही, हम भी परमेश्वर की ओर आकर्षित होते हैं क्योंकि वह एक खोजने वाला परमेश्वर है। जन्म-कथा में हम देखते हैं कि परमेश्वर ने अद्‌भुत पहल की—उसने अपने पुत्र को एक असहाय बालक के रूप में संसार में भेजा और स्वर्गदूत के माध्यम से चरवाहों से बोला: “मत डरो; क्योंकि देखो, मैं तुम्हें बड़े आनन्द का सुसमाचार सुनाता हूँ जो सब लोगों के लिए होगा, कि आज दाऊद के नगर में तुम्हारे लिए एक उद्धारकर्ता जन्मा है, और यही मसीह प्रभु है” (लूका 2:10–11)।

परमेश्वर ने अनुग्रह में पहल की, और चरवाहों ने विश्वास में प्रत्युत्तर दिया। उन्होंने स्वर्गदूत के सन्देश पर विश्वास किया और आत्मीय उत्साह के साथ उस चरनी की ओर निकल पड़े। उन्होंने अपनी जीविका और परिचित संसार की बातों से ऊपर उद्धारकर्ता को जानने की लालसा रखी। यह हमारे लिए एक सुन्दर उदाहरण है कि हम परमेश्वर के सन्देश पर किस प्रकार प्रतिक्रिया करें।

कुछ लोग इन चरवाहों को मूर्ख समझ सकते हैं और उनके साधारण से विश्वास और प्रत्युत्तर को तुच्छ जान सकते हैं। लेकिन जो बात मनुष्य को परमेश्वर पर भरोसा करने से रोकती है, वह केवल यह है: अहंकार। यही अहंकार चरवाहों को खेत में ही रोके रख सकता था—लेकिन ऐसा होने पर स्वर्गदूत का सन्देश तो उनके पास होता, परन्तु मसीह के साथ सम्बन्ध नहीं। यही अहंकार हमें भी मसीह के पास आकर घुटने टेकने से रोकता है और इस सच्चाई से अन्धा कर देता है कि परमेश्वर को जानने के लिए एक टूटे और नम्र हृदय की आवश्यकता होती है (भजन 51:17)।

बैतलहम के “चर्च ऑफ द नेटिविटी” में आप सीधे नहीं चल सकते। उसका द्वार इतना नीचा है कि प्रवेश करने के लिए आपको झुकना ही पड़ता है। यदि आप उस स्थान में प्रवेश करना चाहते हैं जो प्रभु यीशु के जन्म का प्रतिनिधित्व करता है, तो एक ही तरीका है: झुकिए, नीचे आइए, और घुटनों के बल आइए। यह एक सुन्दर चित्र है—और हमें आत्म-जाँच के लिए प्रेरित करता है: क्या मैं मसीह के सामने स्वयं को दीन करने के लिए तैयार हूँ? क्या मैं उन चरवाहों की तरह अपने पूर्व विचारों और योजनाओं को त्यागने को तैयार हूँ ताकि इस उद्धारकर्ता को जान सकूँ और उसका अनुसरण कर सकूँ?

इस क्रिसमस दिवस पर अपने हृदय को जाँचें: क्या इसका झुकाव परमेश्वर की महिमा के सामने झुकने का है? क्या यह उस बालक राजा की आराधना करता है, जिसने पहले स्वयं को नम्र किया और हमारे पास आया?

  लूका 2:1-20

◊ पूरे वर्ष में सम्पूर्ण बाइबल पढ़ने के लिए: मीका 4–5; लूका 22:1-20


[1] जेम्स चैडविक, “एंजल्स व्ही हैव हर्ड ऑन हाई” (1862), पारम्परिक फ्रेंच क्रिसमस गीत “लेस एंजेस डैंस नोस कैम्पेनेस” का अनुवाद।